[TOP FIRST] P4 – Những khách sạn đầu tiên tại Việt Nam (1)

05-07-2022

(firstvietnam.vn/topplus.vn) – Từ cuối thế kỷ 19, khi người Pháp còn đô hộ Việt Nam, họ đã cho xây những khách sạn đầu tiên ở Việt Nam. Mục đích ban đầu là xây dựng khách sạn để phục vụ người Pháp, nhưng họ nhanh chóng nhận ra rằng có một lượng khách lớn có nhu cầu lưu trú. Từ đó, nghề khách sạn được hình thành và phát triển.

1. Maison Wang Tai (1867)

Theo nghiên cứu của các nhà sử học, người Pháp đã đưa nghề kinh doanh khách sạn vào Việt Nam từ những năm 1880 và bắt đầu xây dựng các chuỗi khách sạn tại Sài Gòn, tiếp đến là Hà Nội và Huế. Nhưng trên thực tế, ông Vương Đại (Wang Tai) là người đặt những "viên gạch" đầu tiên mang ngành khách sạn du nhập vào thị trường Việt Nam, và cho đến nay, người đời vẫn tôn Vương Đại là ông tổ nghề phát triển bất động sản dịch vụ tại Việt Nam (bao gồm cả khách sạn và văn phòng cho thuê nói chung).

 

Tòa nhà của Vương Đại (Maison Wang Tai)
 

Maison Wang Tai được ông Vương Đại - một đại thương gia gốc Hoa tại Sài Gòn - xây dựng vào năm 1867, Vương Đại sử dụng tòa nhà vừa làm nơi làm việc, nơi ở của gia đình, vừa cho người Pháp thuê một phần làm nơi ở và văn phòng. Một trong người thuê nổi tiếng nhất chính là Tòa Đô Chánh đầu tiên của thành phố Saigon, thuê toàn bộ tầng một năm 1869.

Cho đến năm 1874, Vương Đại chuyển toàn bộ công việc kinh doanh về Chợ Lớn, tòa nhà được đổi tên thành khách sạn Cosmopolitan và trở thành một nơi dành cho những du khách giàu có mong muốn hưởng thụ những dịch vụ tiện nghi mang phong cách châu Âu.

 

Khách sạn Cosmopolitan

 

Sau đó, người Pháp mua lại tòa nhà với giá 200.000 francs và đổi thành trụ sở Thuế và Hải quan (Direction des Douanes et Régies) nhưng nhanh chóng nhận ra rằng tòa nhà cũ không đủ rộng như dự tính, Trụ sở Thuế và Hải quan cần rộng thêm nên năm 1885 kiến trúc sư trưởng Marie-Alfred Foulhoux (1840-1892), Tiểu ban Kiến trúc Nam Kỳ, được giao nhiệm vụ xây dựng lại Maison Wang-Tai thành Hôtel des Douanes.

 

Hôtel des Douanes

 

Ngày nay, Hôtel des Douanes xây dựng từ tay Foulhoux hơn 130 năm trước là Cục Hải quan TP.HCM tại số 2, Hàm Nghi, phường Bến Nghé, quận 1.

 

Trụ sở Cục Hải quan TP.HCM

 

2. Hôtel Laval (1870)

Trong bài "Sài Gòn, đường Catinat đầu thế kỷ 20" của tiến sĩ Nguyễn Đức Hiệp, ông cho biết khách sạn đầu tiên tại Việt Nam được người Pháp xây dựng và quản lý mang tên Hôtel Laval (còn gọi là Hôtel Fave nằm trên đường Catinat - Đồng Khởi ngày nay). Khách sạn Laval được khánh thành vào khoảng năm 1870, do ông Élisée Fave chỉ đạo thiết kế và được xây bởi Bazin, Cazaux và Salvaire.

Khách sạn này thời đó gồm có 3 tầng, theo cấu trúc tầng trệt là nhà ăn có cả các quạt panca trên trần nhà, sau đó, hai tầng trên là các phòng, mỗi phòng đều có nước robinet và vòi sen đều là các vật dụng vô cùng tiện nghi lúc bấy giờ.

Khách sạn Laval là nơi đầu tiên mà những viên chức quân, dân sự từ Pháp mới đến Sài Gòn làm việc hay lập nghiệp đến tạm trú ngụ trước khi kiếm được nhà riêng. Đối diện với khách sạn Fave là phòng bán đấu giá các bàn ghế, giường tủ… rất tiện lợi cho những ai muốn có hay mướn được nhà riêng đến để mua trang bị cho nhà mới.

Trong cuốn Những hồi ức Trung Hoa xuất bản năm 1891 của Léon Caubert có đề cập đoạn hội thoại sau:

- Tối qua anh có tìm được khách sạn nào tốt để nghỉ không? – Tôi hỏi anh ta.
- Có – anh ta trả lời –  Họ khuyên tôi nên chọn khách sạn Laval để ngủ còn khách sạn l’Univers (Olivier) để ăn.

 

3. Hôtel de l’Univers (1872)

 

Khách sạn l'Univers - 1872 

 

 

Khách sạn l'Univers được xây dựng vào khoảng năm 1872, dưới sự điều hành của ông Lacaze. Công trình ban đầu được ấn định 2 tầng nằm trên đường Vannier (đường Ngô Đức Kế bây giờ), sau trùng tu thành 3 tầng với cửa ra vào chính (của cả quán café và bar) nằm tại số 1 đường Turc (đường Hồ Huấn Nghiệp ngày nay).

Năm 1886, ông Olivier vốn là bếp trưởng của Toàn quyền Đông Dương đã cùng anh em của mình tiếp quản Khách sạn l’Univers. Vốn là một bếp trưởng, ông Olivier đã làm cho khách sạn nổi tiếng với những món ăn ngon thời bấy giờ. Danh tiếng của khách sạn được cho là gặt hái nhiều từ phương diện ẩm thực hơn là mang lại một căn phòng thoải mái cho khách hàng. Điều này giải thích cho ý nghĩa của câu nói “khách sạn Laval để ngủ còn khách sạn l’Univers (Olivier) để ăn” ở trên.

Tuy nhiên, nương theo sự đổi mới của thời đại và bước phát triển tột bậc của thị trường khách sạn tại Sài Gòn, thời hoàng kim của l'Univers đã kết thúc và chính thức bị phá bỏ vào tháng 12/1921.

 

4. Grand Hôtel Continental (1880)

Khách sạn Continental được Pierre Cazeau, một nhà sản xuất vật liệu xây dựng người Pháp, xây dựng vào năm 1878, hoàn thành vào năm 1880.

 

 

Trước năm 1970, khách sạn trải qua hai đời chủ là Công tước De Montpensier (năm 1911) và "tay anh chị" đảo Corse - Mathieu Francini (năm 1930). Đến những thập niên 60-70 của thế kỷ XX, chính phủ Việt Nam lâm thời bắt các cơ sở thương mại phải dùng bảng hiệu tiếng Việt, từ đó khách sạn còn có tên là “Đại Lục Lữ Quán”.  

 

 

Khách sạn từng tiếp đón nhiều nhân vật nổi tiếng như đại văn hào Pháp André Malraux, nhà văn Anh Graham Greene - tác giả của Người Mỹ trầm lặng, nhà thơ Ấn Độ Rabindranath Tahore, người đạt Giải Nobel văn chương 1913.

Nằm ở vị trí đắc địa tại khu trung tâm thành phố giữa giao lộ Đồng Khởi và công trường Lam Sơn. Khách sạn Continental có độ cao khá khiêm tốn với một tầng trệt và ba tầng lầu, tuy nhiên, đây vẫn là điểm dừng chân yêu thích của giới thượng lưu bởi những ô cửa sổ duyên dáng, cột trụ phù điêu in đậm phong cách kiến trúc Pháp. Vào năm 2012, khách sạn Continental vinh dự được UBND TP.HCM trao chứng nhận "Di tích kiến trúc nghệ thuật" và được bình chọn là một trong những khách sạn doanh nhân tiêu biểu.

 

 

5. Grand Hôtel (1883)

Sau khi chiếm trọn Hà Nội năm 1883, chính quyền thành phố bắt đầu quy hoạch khu vực  hồ Gươm, làm đường xung quanh hồ, ra lệnh xóa bỏ nhà lá, đồng thời cho xây một số nhà công vụ ở phía đông hồ Gươm. Các nhà thầu từ Pháp đến Hà Nội để tìm kiếm cơ hội kinh doanh ngày càng nhiều nên cần phải có chỗ ở cho họ và một ông chủ tư bản Pháp đã xây Grand Hotel (Đại khách sạn, nay là 26-32 Lê Thái Tổ, Hoàn Kiếm).

Khách sạn được xây dựng bằng gạch theo kiểu châu Âu, khai trương vào tháng 11-1885. Grand Hotel có phòng ăn 50 chỗ, bàn bida lần đầu tiên nhập vào Hà Nội. Cửa sổ ở tất  cả các phòng được lắp kính và ban đêm sáng choang bởi ánh đèn măng xông. Cho dù quy hoạch quanh hồ Gươm đang được tiến hành, nh��ng Grand Hotel xin phép làm một cái chòi lợp lá trước cửa cho khách ngắm hồ Gươm và trên hồ có 2 chiếc thuyền dành cho khách đi vãn cảnh, luyện tập thể thao. Đây là khách sạn đầu tiên ở Hà Nội theo kiểu châu Âu.

 

 

 


Diệu Phi – tổng hợp


 

content 1 mobi
content1
content 2 mobi
content 2
ct9
ct10
ct11
ct12
ct13
ct14